Mọi điều về việc học bạn nghĩ là mình biết đều sai hết
100 tựa sách hay nhất nên đọc trong đời

Mọi điều về việc học bạn nghĩ là mình biết đều sai hết, đây mới là phương pháp đúng.

Ghi chú trong lúc học ở lớp? Học tập trung vào chủ đề? Môi trường học thích hợp? Tất cả mấy thứ đó đều đi ngược lại cách học tốt nhất.

Thật sự vậy, tôi gần đây có hân hạnh được phỏng vấn Robert Bjork, giám đốc của UCLA Learning and Forgetting Lab, một vị giáo sư tâm lý học xuất chúng, và là một chuyên gia danh tiếng về việc gói ghém mọi thứ trong bộ não theo một cách nào đó để giữ chúng không bị rò rỉ ra ngoài. Và thế là mọi thứ mà tôi nghĩ tôi biết về chuyện học hành đều sai hết.

Đây là những gì ông ta nói.

Đầu tiên, hãy nghĩ về việc làm sao bạn công kích vào một chồng tài liệu học tập. “Người ta có xu hướng cố gắng học theo từng khối,” Bjork cho biết, “tức là quán triệt hết một thứ trước khi tiếp tục vấn đề tiếp theo.” Nhưng thay vào đó ông đề nghị học xen kẽ nhau, một chiến lược dạng như là thay vì bỏ một giờ học cú giao bóng quần vợt, thì bạn nên trộn một loạt các kĩ năng như đánh trái tay, đánh vô-lê, đập bóng, và động tác chân. “Điều này tạo ra cảm giác khó khăn,” Bjork cho biết, “và người ta có xu hướng không chú ý đến hiệu quả tức thì của việc học.”

Phương Pháp Học Tập Thông Minh Mua Sách | Đọc Sách

Thay vì thực hiện một bước nhảy dài về phía trước với một kĩ năng đạt được sau khi kết thúc phần thực hành tập trung một mảng nào đó, thì việc học xen kẽ khiến bạn có những bước tiến nhỏ nhoi cùng với nhiều kĩ năng khác nhau. Nhưng qua thời gian, thì tổng số những bước tiến nho nhỏ này sẽ lớn hơn nhiều tổng số các bước nhảy bạn thực hiện được nếu như bạn bỏ cùng một thời gian như thế để thông thạo lần lượt từng kĩ năng.

Bjork giải thích rằng việc học xen kẽ thành công sẽ cho phép bạn “đặt” từng kĩ năng xen giữa các kĩ năng còn lại. “Nếu một thông tin được tiếp thu theo cách người ta có thể diễn giải thông tin đó theo mối liên hệ với những điều khác trong trí nhớ, thì việc học sẽ có tác động mạnh hơn nhiều,” ông cho biết.

Có một cảnh báo: Hãy đảm bảo những kĩ năng nhỏ bạn học xen kẽ có liên hệ với nhau chặt chẽ. Nếu bạn đang cố học đánh quần vợt, bạn sẽ muốn học xen kẽ các kĩ năng giao bóng, đánh trái tay, đánh vô-lê, đập bóng, và di chuyển chân – chứ không phải học giao bóng, rồi học bơi nghệ thuật, học về các thủ đô châu Âu, và học lập trình Java.

Tương tư vậy, học chỉ ở một nơi sẽ tuyệt đối với bạn chừng nào bạn cần phải nhớ một lượng thông tin cũng ở nơi đó. Nếu bạn muốn dễ dàng truy nhập vào thông tin trong đầu mình khi đang ở bên ngoài lớp học, hay văn phòng, hay một góc nào đó trên tầng hai của một thư viện, thì Bjork khuyên bạn nên thay đổi địa điểm học của mình.

Khuyến đọc: Các nhà tâm lý học đã xác định được phương pháp học tập tốt nhất

Và một lần nữa, những gợi ý này tóm chung lại là việc học xen kẽ và thay đổi chỗ học sẽ hữu ích khi bạn muốn quán triệt toán học, học tiếng Pháp hoặc bạn đang cố gắng trở thành một vũ công nhảy giỏi hơn.

Có một hiện tượng khác, có liên hệ phần nào đó, cũng sẽ giúp bạn như vậy, đó là hiệu ứng thời gian cách khoảng (spacing effect), lần đầu tiên được mô tả bởi Hermann Ebbinghaus năm 1885.“Nếu bạn học và rồi bạn chờ một khoảng thời gian, những thí nghiệm cho thấy rằng bạn chờ càng lâu, thì bạn quên càng nhiều,” Bjork cho biết. Điều đó hiển nhiên – qua thời gian, bạn sẽ quên lãng đi. Nhưng đây là phần thú vị. Nếu bạn học, rồi chờ cho qua một khoảng thời gian, rồi lại học tiếp, thì thời gian cách khoảng càng nhiều, thì bạn sẽ học được càng nhiều sau khi hoàn tất phần học thứ nhì này.

Bjork giải thích theo cách này: “Khi chúng ta truy nhập vào sự việc trong bộ nhớ của mình, thì chúng ta làm nhiều điều hơn chỉ là hé lộ ra cho biết nó ở đó. Nó không giống việc tua băng lại. Những gì ta lấy lại được trở nên dễ lấy lại hơn trong tương lai. Giả sử lấy lại được thông tin, thì việc thu hồi đó càng khó khăn và càng rắc rối bao nhiêu thì nó càng có lợi bấy nhiêu.”

Bí Quyết Học Nhanh Nhớ Lâu Mua Sách | Đọc Sách

Chú ý rằng chi tiết “nếu lấy lại được thông tin” có hàm ý một mẹo. Bạn nên cách khoảng thời gian giữa hai lần học để cho thông tin bạn đã tiếp nhận vào trong lần học đầu chỉ còn lại rất ít ỏi. Rồi, bạn phải thực hiện việc moi thông tin ra từ cái mớ hỗn tạp trong tâm trí bạn càng nhiều, thì lần học thứ nhì này sẽ càng củng cố lại cho việc học của bạn. Nếu bạn học lại sớm quá, thì chẳng còn chút khó khăn gì.

Cùng với những lời khuyên này, Bjork cũng khuyên rằng hãy ghi chú ngay sau giờ học thay vì trong giờ học –buộc bản thân bạn nhớ lại các chi tiết của bài giảng sẽ có hiệu quả hơn chỉ đơn giản sao chép lại chúng từ bảng đen. “Kiểu viết tốc kí là lỗi thời rồi,” Bjork cho biết. Bạn phải nỗ lực để có nó.

Bạn nỗ lực càng nhiều, bạn học càng nhiều thứ, và bạn học càng nhiều thứ, thì bạn sẽ càng trở nên tuyệt vời.

Hãy quên đi việc quên,” Robert Bjork cho biết. “Người ta thường nghĩ rằng học là tăng cường trí nhớ bạn bằng điều gì đó, và quên lãng chính là đánh mất thứ gì đó bạn tạo dựng được. Nhưng trong một số trường hợp thì điều đúng là điều ngược lại.”

Thấy đó, một khi bạn học được gì rồi thì bạn không bao giờ có thể quên nó thật sự. Bạn có nhớ số điện thoại của người bạn thân thời thơ ấu cảu bạn không? Không? Tốt thôi, Tiến sĩ Bjork sẽ cho bạn thấy nếu bạn được gợi nhắc lại thì bạn sẽ nhớ lại được nhanh hơn và tốt hơn so với trường hợp người ta yêu cầu bạn ghi nhớ một con số bảy chữ số mới toanh. Do vậy số điện thoại cũ đó không bị quên lãng đi – nó nằm đâu đó trong bạn – chỉ lúc đó thì việc nhớ lại có một chút khó khăn.

Khuyến đọc: 06 bí quyết giúp bạn học nhanh và hiệu quả hơn

Và trong khi chúng ta xem việc quên lãng là một kẻ thù truyền kiếp của việc học, thì theo một vài cách điều đó cũng có thể sai. Bjork cho thấy cả hai việc quên và nhớ đều nằm trong một dạng chuỗi kí hiệu trong đó việc quên thật sự trợ giúp cho việc nhớ. “Bởi vì loài người có một kho chứa vô hạn, nên việc nhớ toàn bộ sẽ tạo thành một mớ hỗn tạp,” Bjork cho biết.

“Hãy tưởng tượng bạn nhớ toàn bộ số điện thoại của toàn bộ những ngôi nhà bạn đã từng sống. Khi ai đó hỏi bạn về số điện thoại hiện tại của bạn, bạn sẽ phải lọc nó ra từ một danh sách dài.” Thay vào đó, chúng ta quên đi các số điện thoại cũ, hay ít nhất là chôn vùi chúng sâu bên dưới phần trí nhớ ta dành cho số điện thoại hiện tại. Cái mà bạn nghĩ là kẻ thù truyền kiếp giờ đây giống một cộng tác viên gián tiếp hơn.

Nguồn:

Sundem, Garth. “Everything you thought you knew about learning is wrong.” Psychology Today:
http://www.psychologytoday.com/blog/brain-candy/201201/everything-you-thought-you-knew-about-learning-is-wrong

Mọi điều về việc học bạn nghĩ là mình biết đều sai hết, đây mới là phương pháp đúng.
Help us vote

Bình luận

bình luận

DÀNH RIÊNG BẠN

Cập nhật khuyến mãi sách hơn 50%, tặng coupon mua sách giảm giá 30%, và đọc Review sách mới mỗi ngày!

View all contributions by

Người càng thông thái, càng đọc nhiều, và những người thông thái nhất là những người đọc nhiều nhất.